12.01
2017

Na zimę do ciepłej Polski. Florek przedstawia ptasich gości


Ptasie wędrówki należą do najbardziej fascynujących zjawisk w naturze. Naukowcy od wieków próbowali zrozumieć i wytłumaczyć ten fenomen i do dziś nie został on w pełni opisany. Migracje niektórych gatunków nadal owiane są aurą tajemnicy.

Powodem dla którego wiele ptaków każdej wiosny i jesieni pokonują tysiące kilometrów, są sezonowe ograniczenia w dostępie do pożywienia, a latem do dogodnych terenów lęgowych. Obserwacje pokazały, że ptaki posiadają umiejętności odczytywania zjawisk, które stają się sygnałem do odlotu, w tym przede wszystkim wahań temperatury oraz długości dnia. Kiedy zauważają pierwsze sygnały zwiastujące zmianę pory roku, wzmagają poszukiwania pokarmu. Najadają się na zapas, aby zgromadzić siły na czas podróży.

W czasie wędrówki ptaki posługują się różnymi metodami orientacji w terenie, które są przedmiotem zainteresowania wielu badaczy. Ważną rolę w wyznaczaniu kierunku lotu odgrywa słońce, gwiazdy a także dodatkowy zmysł, do niedawna nieznany ludziom – umiejętność odczytywania pola magnetycznego ziemi.

Ptaki które przylatują na zimę do Polski

 

Kto przylatuje do nas na zimę?

Większość ptaków które decydują się na migrację opuszcza nasz kraj między wrześniem a listopadem. Jednak dla niektórych docelowym miejscem podróży jest właśnie Polska. Chociaż przez kilka zimowych miesięcy nie zobaczymy jaskółek i bocianów, ich miejsce zajmują inne gatunki. Część z nich możemy zaobserwować nawet w mieście, zwłaszcza w parkach i ogrodach gdzie często szukają pożywienia.

Gil

Z północy i wschodu przylatują do nas gile. Są nieco większe od wróbli. Mają czarne, mocne dzioby, a ich czerwone bądź różowawe brzuszki pięknie kontrastują z zimowym krajobrazem. Stado gili buszujące na ośnieżonych gałęziach to naprawdę wspaniały widok.

Nieliczne gile przebywają u nas przez cały rok, jednak w okresie ciepłym raczej chowają się przed ludźmi. Zimą chętnie zjadają pozostające na drzewach owoce jarzębiny, a także owoce i nasiona drzew i krzewów leśnych. Są również, choć niezbyt często, gośćmi w karmnikach. W tym przypadku najchętniej pożywią się nasionami słonecznika, ale nie wzgardzą i innym pokarmem.


Ptaki które przylatują na zimę do PolskiGil

Jemiołuszka

Drugim gatunkiem przybywającym na zimę w nasze okolice są jemiołuszki. Latem zamieszkują one w lasach Skandynawii oraz Rosji. Najczęściej przylatują do nas późną jesienią. Te które znajdą dogodne miejsca żerowania zostaną na całą zimę. Pozostałe polecą dalej na południe Europy. Jemiołuszki to ładne ptaki, z gęstym upierzeniem urozmaiconym kolorowymi piórami. Ich głowy zdobią czuby, rozkładane w razie zaniepokojenia. Łatwo je zaobserwować. Jako gatunek północny nie znają dobrze człowieka i nie są zbyt płochliwe.

Jemiołuszki to wielkie miłośniczki jarzębiny, ale także głogu, dzikiej róży oraz kaliny. Ciekawe jest to, że jako jeden z nielicznych gatunków zjadają również owoce jemioły, które dla innych ptaków są zbyt duże do przełknięcia. Jemioła jest półpasożytem wielu gatunków drzew i jako jedna z niewielu owocuje zimą. Zielone kępy z białymi owocami są dobrze widoczne na pozbawionych liści konarach. Jemiołuszki są ptakami stadnymi. Jeśli uda nam się je spotkać, jest szansa że zobaczymy na raz kilka a nawet kilkanaście osobników.

Ptaki które przylatują na zimę do PolskiJemiołuszka

Wśród ptaków które przylatują do Polski na zimę z okolic jeszcze chłodniejszych, są gatunki które możemy spotkać u nas przez cały rok. Na czym więc polega ich migracja? Otóż osobniki przebywające u nas latem poprawiają sobie warunki życia przenosząc się na zimę w rejony cieplejsze. Natomiast ich północni kuzyni, przyzwyczajeni do chłodów Syberii czy Skandynawii nie lękają się umiarkowanie mroźnej polskiej zimy i nie podejmują dalszej wędrówki. W tym przypadku następuje tylko wymiana osobników, a przedstawiciele gatunku występują u nas przez cały rok.

Sikorka

Do takich częściowo wędrujących ptaków należą między innymi znane wszystkim sikorki. Najczęstszą odmianą spotykaną w Polsce są bogatki. Występują one na terenie całej Polski. Gniazda budują zazwyczaj w naturalnych dziuplach, chociaż chętnie skorzystają również z budek lęgowych oraz innych dobrze osłoniętych miejsc np. zagłębień pod korzeniami drzew. Są nieco mniejsze od wróbli i charakterystycznie ubarwione.

Zimą częściej niż w innych porach roku, sikorki trzymają się blisko ludzkich zabudowań. Latem i jesienią odżywiają się przede wszystkim owadami. Kiedy o pokarm trudniej, chętnie zjadają nasiona zbóż, ale nie wzgardzą również świeżą słoniną.Są częstymi gośćmi w karmnikach. Słodkie z wyglądu, mają też swoją mroczną tajemnicę. Chociaż mało kto dostrzega w żótobrzuchym ptaszku niebezpiecznego drapieżnika, poszukujące pożywienia stada sikorek potrafią urządzić zasadzkę i z zaskoczenia upolować małego ptaka, a nawet nietoperza.

Ptaki które przylatują na zimę do PolskiSikorka

Zima to świetna pora aby rozpocząć przygodę z podglądaniem ptaków. Czy udało Wam się zaobserwować któregoś z zimowych gości? 


Redaktor naczelna Ulicy Ekologicznej. Miłośniczka slow life, kuchni roślinnej, biegania oraz edukacji leśnej. Mama trójki bosych dzieci.